#Living labs
News

Topic within Citizens & Living
Zéger Nieuweboer, Founder / Teacher at Learning is growing.nl, posted

The birth of a new green cooperative

Featured image

In  the city of Arnhem a new green cooperative is founded by the students and teachers of the course "Organic Growing in the City". The new cooperative is two years old and has 54 organic urban growers as members. You will watch the green cooperative growing in the future years.

Zéger Nieuweboer's picture #Citizens&Living
AMS Institute, Re-inventing the city (urban innovation) at AMS Institute, posted

Vacature: PR & Content Officer 

Featured image

PR & Content Officer

Afdeling: Communicatieteam
Functie: PR en Content Officer (fulltime, 36-40 uur)
Locatie: Amsterdam
Arbeidsvoorwaarden: €2.920 - €4.012 bpm op basis van een 40-urige werkweek. Daarnaast een 13e maand. De definitieve inschaling is op basis van werkervaring en achtergrond.
Duur: Jaarcontract, verlenging voor onbepaalde tijd mogelijk

We zijn op zoek naar een creatieve en enthousiaste PR & Content Officer om de zichtbaarheid en positionering van ons mooie Amsterdamse instituut verder te ontwikkelen. Vind jij het leuk om de resultaten van onze onderzoeks-, onderwijs- en ondernemerschapsactiviteiten het juiste podium te geven?

Zijn PR, corporate storytelling en content marketing onderwerpen die jou aanspreken? Weet je hoe je wetenschap vertaalt naar boeiende en toegankelijke content? Gaat je hart harder kloppen bij het lezen over onze thema’s en zit je nu al vol creatieve content ideeën? En wil je graag werken in een omgeving waar duurzame innovatie vorm krijgt? Reageer dan nu.

Over AmsterdamInstituteforAdvancedMetropolitan****Solutions
AMS Institute is in 2014 opgericht door Wageningen University & Research en de TU Delft, samen met het Massachusetts Institute of Technology en is gevestigd in hartje Amsterdam op Marineterrein Amsterdam. Onze missie is het vinden van interdisciplinaire oplossingen voor  grootstedelijke vraagstukken.

Wij geloven dat we door het bij elkaar brengen van verschillende ideeën, talenten en  (kennis)achtergronden, we steden duurzamer, welvarender, veerkrachtiger en rechtvaardiger kunnen maken. Vandaag, en in de toekomst. Wij noemen dit: “Re-inventing cities”. Dit doen we door middel van vier hoofdactiviteiten: onderwijs, onderzoek & innovatie, ondernemerschap en partnerships.

In samenwerking met kennisinstellingen, publieke & private partners en burgers, testen en ontwikkelen we onze oplossingen in de praktijk. We doen dit samen met de gemeente Amsterdam en zo is de stad ons Living Lab.

Functieomschrijving

We zijn momenteel op zoek naar een PR en Content Officer, die succesvol laat zien met welke innovatieve oplossingen we bijdragen aan de stad Amsterdam. Je focus ligt op PR, content en het creëren van een corporate story, met nadruk op stedelijke uitdagingen, innovatie en impact. Daarbij breng je ook de overkoepelende samenwerkingen en de link tussen bedrijfsleven, Amsterdammers, onderwijs & wetenschap in beeld.

Bij een organisatie met 1001 verhalen is er bijna een onuitputtelijke bron van content. Met jouw creativiteit en expertise weet jij proactief de contentagenda te bepalen. Je hebt oog voor de onderwerpen die spelen in de media en de manier waarop deze onderwerpen verbonden kunnen worden aan de stedelijke opgaven van de stad Amsterdam en onze activiteiten op het gebied van onderwijs, onderzoek & innovatie, ondernemerschap partnerships.

Ook weet je de juiste invalshoeken, samenwerkingen en distributiekanalen te vinden om bij te dragen aan het vergroten van de bekendheid en het verder verbeteren van de positionering en reputatie van het instituut.

Het AMS Communicatieteam is een klein, enthousiast en dynamisch team, dat bestaat uit vijf personen: een Communicatie Adviseur, een PR en Content Officer, een Project Communicatie medewerker, een Studentassistent en het Hoofd Communicatie. Je rapporteert aan het Hoofd Communicatie. Hoewel teamleden zich elk op hun eigen verantwoordelijkheden en activiteiten concentreren, zijn de resultaten altijd het resultaat van een gedeelde teaminspanning.

Verantwoordelijkheden

De PR en Content Officer is verantwoordelijk voor:

·       Het aansturen, ontwikkelen en uitvoeren van onze PR-activiteiten en Content Marketing plan in nauwe samenwerking met het Hoofd Communicatie.
·       Het bepalen van de inhoudelijke verhaallijnen voor de urban challenges waar we aan werken – dit in nauwe samenwerking met onze expertteams (Research & Innovation, Education & Data Science Team)
·       Het creëren van aansprekende content voor onze eigen kanalen, zoals onze website en socials (inclusief monitoring & rapportage).
·       Onze reputatie bewaken en kansen signaleren voor proactieve PR en storytelling. Je vindt het leuk om journalisten mee te nemen in wat we doen.
·       Het coördineren van mediaverzoeken en het adviseren en begeleiden van onze experts bij persverzoeken.
·       Het identificeren en onderhouden van relaties met belangrijke media en journalisten, evenals het opbouwen en onderhouden van relaties binnen ons netwerk van zakelijke partners, stakeholders en influencers.

Je profiel

·       Je hebt een relevante academische opleiding, aantoonbare ervaring in PR en hebt passie voor technologie en stedelijke innovatie.
·       Je hebt uitstekende schriftelijke en mondelinge communicatieve vaardigheden in zowel het Nederlands (veel van de interacties zijn met lokale pers), als in het Engels (de voertaal op al onze corporate kanalen).
·       Je hebt een goed begrip van wat nieuwswaardig is en weet de juiste invalshoeken voor diverse doelgroepen.
·       Je duikt graag de organisatie in om content die het verschil maakt te ontwikkelen.
·       Je hebt ervaring met het onderhouden van relaties met externe media en weet perskansen te creëren voor onze experts en activiteiten.
·       Sociale media heeft voor jou geen geheimen. Je weet hoe je social media in kunt zetten als geïntegreerd onderdeel van de mediamix.
·       Je voelt je verbonden met de stedelijke uitdagingen van de stad Amsterdam en woont bij voorkeur in (de buurt van) Amsterdam.
·       Ervaring in illustrator/InDesign of videoproductie, zijn een pluspunt om dat vleugje extra creativiteit toe te voegen waar we altijd naar op zoek zijn.

Wie ben jij?

·       Een enthousiast en positief persoon, een echte aanwinst voor het team
·       Creatief en proactief in het naar voren brengen van ideeën
·       Een zelfstarter met veel energie
·       Resultaatgericht, nauwkeurig en efficiënt

Ons aanbod

·       Je komt te werken in een innovatieve werkomgeving en een enthousiast team van     professionals.
·       Wanneer we (hopelijk snel weer) meer op kantoor werken, dan hebben we een fantastische locatie op het Marineterrein Amsterdam.
·       Je salaris is gebaseerd op de VSNU CAO met een maximum van €4.012 bpm op basis van 40 uur - en een jaarlijkse 13e maand. We bieden je een jaarcontract, met de intentie om en bij goed functioneren te verlengen voor onbepaalde tijd.

Aanvullende informatie

Voor meer informatie over deze vacature kun je contact opnemen met Debby Dröge, Head of Communications, e-mail debby.droge@ams-institute.org. Voor meer informatie over de selectieprocedure kun je contact opnemen met Martijn van Beersum, HR Officer, e-mail: martijn.vanbeersum@ams-institute.org, tel: +31 610598900.

Sollicitatieprocedure

Heb je interesse in deze vacature? Je kunt solliciteren door je motivatiebrief en cv te delen met: martijn.vanbeersum@ams-institute.org.

AMS Institute staat midden in de samenleving en streeft ernaar om de diversiteit van onze samenleving terug te laten komen in haar organisatie.

AMS Institute's picture #CircularCity
Audrie van Veen, International Strategic Advisor at Amsterdam Economic Board, posted

Regional Green Deals presented at EU 100 Intelligent Cities Challenge and EU Blueprint for Local Green Deals published

Featured image

The Regional Green Deals of the Metropolitan Region Amsterdam were presented by Frank Weerwind, Mayor of Almere at the Mayor’s Summit of the 100 Intelligent Cities Challenge. Together with the Amsterdam Economic Board and Amsterdam Smart City, the Metropolitan Regio Amsterdam acts as a mentor region for the 100 European cities who participate in the challenge to work together on their ambitions for the digital and green transition.

For cities that want to work with their stakeholders on ambitious green deals the European Commission now published a practical guide titled Local Green Deals, A Blueprint for Action.

Find the speech by Mayor Weerwind below

22 June 2022

Honorable guests, ladies and gentlemen,

It is a great pleasure and honor to me to be invited to the Mayors’ Summit of the 100 Intelligent Cities Challenge,  and I am very excited to share with you some of my thoughts on the green and digital – or  twin – transition in the cities and regions of Europe. I also would like to express my gratitude to the European Commission and the Committee of the Regions for organizing this event on Green Deals and for launching the 100 Intelligent Cities Challenge. By doing this, you recognize the power of cities in the twin transition, you see the need for support for cities to make this transition happen and by this programme, you facilitate the network that cities can create.

My own city is Almere, a new town near Amsterdam and just 45 years old: it was created from scratch on reclaimed land from the sea, and is now a vibrant city with over 215.000 inhabitants. It is a city without ancient history and traditions, but a young city with a strong pioneering spirit, where there is space to experiment and to test innovative solutions in living labs. Our living lab approach has resulted in various circular and sustainable energy innovations in the city, for example: a smart thermal grid for the new Hortus neighborhood. The living lab approach has also led to the choice for Almere as the location for the World Expo on Horticulture in 2022, the Floriade, which will showcase innovations on greening, feeding, healthying and energizing cities, under the umbrella off Growing Green Cities.  The twin transition is evidently a core aspect in this event. I will take this opportunity to invite you all to visit the expo next year in Almere.

But this morning I represent not only Almere but the Metropolitan Region Amsterdam, a region consisting of 32 municipalities and two provinces. An economically strong region in Europe with a high quality of life, an international hub with a huge amount of talent, knowledge, innovation and businesses. The Metropolitan Region Amsterdam is one of the so-called mentors in this programme, because we believe in sharing our vision with other cities in terms of knowledge and innovation, but, please, let me assure you that our ‘success’ story has been established, due to knowledge and innovation coming from the cooperation between cities. My aim for now is to continue the dialogue with you on the issues that we are sharing together.

As many of your regions, our region, with an economy highly defined by tourism and services industries, was hit hard by COVID-19. Therefore, we decided at an early stage to investigate, together with knowledge institutions and the business sector, how we could aim for green recovery. We felt more was needed, besides the required regional energy strategies, investing in our energy backbones, which nowadays also include a hydrogen-infrastructure, and ongoing European energy transition projects such as Atelier. We asked the Amsterdam Economic Board to organise this investigation, since they act independently and aim for connecting the companies, research and education institutes and governments in our region. Facing such an unprecedented crisis, we did not want to do this as governments alone, but together with all relevant stakeholders. And, my fellow Mayors, that is a lesson I want to share with you: don’t do it alone.

Based on interactive stakeholder sessions and scenario-planning, we started a trajectory towards green recovery, resulting so far in 3 Regional Green Deals and with these deals, extra focus on skills for sustainable jobs. The Green Deals are: making the textile value chain circular, developing the region as a innovative bicycle hotspot and -for the Netherlands this is really innovative- increase the amount of new-build houses in timber to 20% of the total of new residential building activity.

As a result of those Local Green Deals, we invest faster and more effectively in the economy of today and tomorrow. The aim is to anticipate on changing jobs and the necessary skills, to fill existing and future vacancies and to achieve greater well-being and prosperity in the long term. And that is what we wish for the whole of the European Union.

To conclude, I would like to compliment you with your efforts in the 100 Intelligent Cities Challenge. And please feel free to take a closer look into the work of the Metropolitan Region Amsterdam and to learn, copy the elements that would benefit you, but also to bring your knowledge to us, for example via our online platform Amsterdam Smart City. That way, together we advance in the European twin transition. And move forward to the digital, inclusive and sustainable future of our cities.

Audrie van Veen's picture #CircularCity
Jochem Kootstra, Lecturer at Amsterdam University of Applied Sciences, posted

Hoogbouw vraagt om een menselijke maat nu steden verdichten

Featured image

HvA-onderzoeksproject Sensing Streetscapes deelt eindresultaten en gaat op excursie naar vier steden met ontwerpoplossingen op ooghoogte.

De populariteit van de stad zet alsmaar door, en dat is te zien aan huidige bouwprojecten. Die gaan steeds meer de hoogte in nu de stad verdicht. Van Londen tot Oslo en van Vancouver tot Amsterdam. Lectoraat Bouwtransformatie van de Hogeschool van Amsterdam (HvA) onderzocht met ontwerpbureaus, gemeenten, ontwikkelaars en woningbouwcorporaties binnen onderzoeksproject Sensing Streetscapes hoe je een menselijke maat kan creëren in gebiedsontwikkeling met hoge dichtheden. De onderzoekers zetten hiervoor ontwerpend onderzoek, neuroarchitectuur en AI in. Welke lessen voor de praktijk leverden dit 2-jarige onderzoek op en tot wat voor inzichten kwamen de experts rondom dit actuele vraagstuk?

De onderzoekers binnen het actieonderzoek Sensing Streetscapes analyseerden in Amsterdam, Vancouver, Toronto, Manchester, Londen en Oslo de toegepaste ontwerpoplossingen om hoogbouw te verschalen naar menselijke proporties op ooghoogte. Omdat zowel de ontwerpopgave als de methodiek van neuroarchitectuur nieuw zijn voor Nederland werkten zij samen met internationale partners en steden. De analyses tonen de gerealiseerde oplossingen voor dezelfde stedenbouwkundige regels. Grote verschillen werden hierdoor zichtbaar.

Kijken als professional: zes casestudies ontwerpend onderzocht

Terwijl Toronto zich manifesteert met extreme en harde keuzes die de hoogbouw letterlijk aan de straat tonen, is er in onder meer Vancouver, Manchester en Amsterdam veel meer gelaagdheid. Bovendien zijn er meer details toegepast waarmee de hoogbouw visueel minder nadrukkelijk aanwezig is voor de gebruikers in de straat. En dat is nodig, want een menselijke maat op straatniveau verbetert de leefbaarheid op hoogbouwlocaties en verhelpen gezondheids- en stressklachten gerelateerd aan deze milieus.

De Zuidas in Amsterdam als ‘mixed-use’ gebied is een voorbeeld waar de hoogbouw goed werkt, vertelt Frank Suurenbroek, lector Bouwtransformatie bij het Centre of Expertise Urban Technology van de HvA, tijdens een excursie door de Zuidas. ‘De verbinding tussen de zakelijkheid van kantoren en de zachte materialen voor woningbouw is hier grotendeels geslaagd. Daarnaast is er veel groen door mooie pocket parks (kleine parken), die deels toegankelijk zijn voor publiek én zelfs ontworpen zijn met bewoners.’ Internationale experts ‘vlogen digitaal in’ en een belangrijk deel van de Nederlandse praktijk — van ontwerpbureaus tot ontwikkelaars, brancheorganisaties en hoofdontwerpers van de grote steden — waren aanwezig bij de excursie als onderdeel van het eindseminar, waar de opgedane kennis na twee jaar onderzoek werd gepresenteerd en gedeeld.

Zo werd ook duidelijk dat bewoners in Londen soms in sociaal isolement verkeren door wonen in hoogbouw op schiereiland Isle of Dogs, vanwege weinig contact met de buren en de straat. Terwijl soortgelijke milieus in Amsterdam, Vancouver en Oslo een ander beeld laten zien vanwege de natuur waarmee zij omringd zijn. ‘De laatste jaren tonen aan dat groen een belangrijke drager voor ontwerp is geworden’, verklaart Gideon Spanjar, projectleider van Sensing Streetscapes. ‘Bewoners van hoogbouw hebben in Vancouver zicht op natuur en de grote en kleine korrel van gebouwen zijn bewust gemengd. Tevens werken zij met ontwerpoplossingen om de hoogbouw voor de voetganger aan het zicht te onttrekken door de gebouwen naar achteren te plaatsen, waarbij het bladerdak van bomen de ruimte subtiel begrensd. Dit noemen we ook wel Vancourism.’

Kijken als gebruiker: neuroarchitectuur ontsluit de beleving

Maar hoe ervaren de bewoners ontwerpoplossingen op ooghoogte zelf? Het nieuwe vakgebied van de neuroarchitectuur biedt de mogelijkheid om hier voor het eerst antwoord op te geven. Iedereen kent immers plekken die fijn aanvoelen en plekken waar je snel weer weg wilt. Met neuroarchitectuur wordt dit proces zichtbaar gemaakt met behulp van eye-trackers en een hiervoor ontwikkeld biometric dashboard. De eye-trackers registreren 30 keer per seconde waar de gebruiker naar kijkt, hoe lang en in welke volgorde. Door vele proefpersonen systematisch verschillende locaties voor te leggen, worden patronen zichtbaar op een heatmap (zie hoofdfoto als voorbeeld).

Uit de veld- en labtests blijkt het belang van wat op ooghoogte wordt ontworpen, zoals de ontwerpers voorspellen. Hierbij werd specifiek duidelijk dat mensen eerst op zoek gaan naar andere mensen. Daarvoor wordt de ruimte gescand op plekken waar je die kan verwachten, zoals balkons, portieken, entrees, fietsenrekken en auto’s. Evenals de functies op de begane grond en het materiaal van gebouwen. En terwijl te veel complexiteit in de straat veel aandacht trekt in negatieve zin, vallen zowel een dichte als een transparante plint minder op. De contouren van een verhoogde plint worden daarbij daadwerkelijk gezien en helpen hoogbouw verschalen. Tot slot werkt een geleidelijke overgang tussen straatwand en straatruimte goed.

De balans tussen succesvol en niet succesvolle ontwerpoplossingen is subtiel, verklaart lector Suurenbroek. ‘Als we willen dat mensen niet overweldigd raken door hoogbouw, dan zijn neuroarchitectuur-testen gedurende het ontwerpproces van belang. De ontwikkelde methode en patronen die daarmee zichtbaar worden tonen aan dat het ons echt kan informeren over de impact van ontwerpkeuzes.’

Kijken vanuit data: AI ontsluit rijke reeks leerzame locaties

Iedere bouwopgave binnen de bebouwde stad heeft te maken met unieke uitdagingen, maar goed gerealiseerde voorbeelden uit de praktijk kunnen dienen als referentie voor de impact van mogelijke ontwerpoplossingen. Met behulp van AI is binnen het onderzoek een search-engine gebouwd, waarmee via open data vergelijkbare locaties getraceerd kunnen worden. Hiermee helpt AI de ruimtelijk ontwerpers en opdrachtgevers een rijke reeks aan bijpassende referentielocaties te vinden, van Europa tot Noord-Amerika. De mate van hoogbouw, Floor Space Index, Mixed-use is een greep van parameters die je zelf kan instellen.

Suurenbroek: ‘Eenmaal gebouwd bepaalt een ruimtelijk project voor decennia het aanzien en de condities van de plek en omgeving. Juist daarom proberen we met ons onderzoek en de excursie het gesprek tussen de ontwerpers, opdrachtgevers, toekomstige gebruikers en internationale experts te faciliteren. Bovendien vertoont de groei van Amsterdam veel overeenkomsten van die van de meeste andere westerse steden. Ontwerpend onderzoek, neuroarchitectuur, de AI-tool en excursies helpen daarbij. Ontwerpen van het straatniveau valt immers deels tussen verschillende disciplines in.’

Meer informatie

Het eindseminar en de excursie zijn onderdeel van het 2-jarig onderzoeksproject Sensing Streetscapes, waar lector Bouwtransformatie Frank Suurenbroek, hoofdonderzoeker Gideon Spanjar en senior AI-onderzoeker Maarten Groen (lectoraat Resonsible IT) hun resultaten hebben gedeeld. Alsook diverse experts uit Oslo, Vancouver en Londen. Binnen het project werkt een interdisciplinair team van onderzoekers samen met de praktijk en internationale onderzoeksgroepen aan het ontleden van het begrip menselijke maat voor het ruimtelijk ontwerp. Om de resultaten te ontsluiten en de AI-tool open access te gebruiken, is een platform gebouwd: www.sensingstreetscapes.com.

Jochem Kootstra's picture #Citizens&Living
Tessa Steenkamp, Spatial Interaction Designer , posted

Stem op De Buitenkans: van grofvuil tot spullen-ruil!

Featured image

De Buitenkans ordent grofvuilstapels, en beschermt spullen tegen de regen. Bewoners kunnen er hun spullen sorteren, tentoonstellen en onderling uitwisselen, voordat deze worden afgevoerd.

Ontwerpprobleem

Op de stoepen van Amsterdam Noord ligt altijd grofvuil. Dit wordt vaak gezien als gedragsprobleem, maar eigenlijk is het meer een ontwerpprobleem. Lokaal eigenaarschap kan namelijk wel: overal staan ruil-boekenkasten, vaak beheerd door bewoners. Hier en daar staat zelfs een rek met gratis mee te nemen kleren, of wordt een bushokje gebruikt om spullen uit te stallen.

Met De Buitenkans passen we dit idee toe op grofvuil ophaalpunten. Bewoners kunnen er spullen sorteren en beschermd uitstallen. De spullen behouden zo langer hun waarde, en worden makkelijker weer meegenomen door buren.

Net als de normale grofvuillocatie wordt De Buitenkans iedere maand geleegd. In de tussentijd worden er spullen en materialen geruild. Bekijk deze korte video, waarin we het concept verder toelichten.

Boost je buurt!

De Buitenkans staat nu in de finale van ‘Boost je Buurt’. Met jou stem kunnen we max €7.500 winnen. Daarmee willen we een prototype bouwen, zodat we kunnen testen of het werkt.

Stem op De Buitenkans - en bouw mee aan een circulaire buurteconomie!
Je kunt t/m 16 juni, 12:00 stemmen.

Note van ASC: Nog input of tips voor Tessa? Laat ze achter in de comments 💬

Tessa Steenkamp's picture #CircularCity
Jochem Kootstra, Lecturer at Amsterdam University of Applied Sciences, posted

Op zoek: duurzame binding met je buurt

Featured image

Interview met onderzoeker Anneke Treffers (HvA) over het belang van ‘buurtdragers’ om de binding met de buurt te versterken. Eindpublicatie toont resultaten van onderzoek naar de Couperusbuurt, Amsterdam Nieuw-West.

De Couperusbuurt: een multicultureel stadsdeel in Amsterdam Nieuw-West waar jong en oud samenkomen, maar ook kunnen botsen in opvattingen over wat hun buurt zowel prettig als onprettig maakt. De Hogeschool van Amsterdam (HvA) deed binnen project Ontwikkelbuurten onderzoek naar het belang van ruimtelijke structuren, plekken en programma’s die de binding van bewoners met hun buurt duurzaam kunnen versterken. Ofwel: ‘buurtdragers’. Onderzoekers Ivan Nio, Anneke Treffers en lector Bouwtransformatie Frank Suurenbroek presenteren na ruim twee jaar onderzoek de bevindingen.

De Nederlandstalige muziek van Café Content nabij de Couperusbuurt is eindelijk weer te horen nu de terrassen na lockdown open zijn. Vooral bewoners van het eerste uur komen hier regelmatig samen en dat is tekenend voor de buurt. Het is een voorbeeld van een ‘buurtdrager’ die samenhang en herkenbaarheid biedt, de leefbaarheid versterkt en de buurtbetrokkenheid van bewoners vergroot. Denk ook aan parkjes, hoven, portieken, winkelstrips en andere voorzieningen en faciliteiten in de nabijheid van de eigen woning.

Stedelijke vernieuwing in de Couperusbuurt

Maar niet elke buurtdrager is een voorziening voor iedereen. De Couperusbuurt kenmerkt zich als divers: jong en oud, multicultureel; maar de omgang met de verschillende groepen is laag. Daarnaast kent de buurt ook hardnekkige sociale problemen, waaronder een combinatie van een laag opleidingsniveau, een laag inkomen en een hoge werkloosheid. De veelal portiekwoningen, herkenbaar aan de typerende hovenstructuur van deze na-oorlogse wijk, zijn er erg klein, als gevolg van versnelde bouw na de Tweede Wereldoorlog. Nu anno 2021 wonen in deze kleine woningen een diversiteit aan bewoners en dat levert spanningen op.


Voorbeelden van buurtdragers.

Maar er is hoop: de Couperusbuurt verwacht stedelijke vernieuwing en staat voor een nieuwe opgave de binding met de buurt en bewoners te versterken. ‘Dan is het nodig om de buurt in te gaan, te ervaren en de bewoners te spreken’, vertelt onderzoekster Treffers. ‘Niet iedereen staat te springen om vernieuwing. Wanneer je een goed overzicht hebt van hoe de buurt individueel beleefd wordt in relatie tot al bestaande buurtdragers, dan kun je pas gaan nadenken over fysieke ingrepen en investeringen die de leefbaarheid en de betrokkenheid bij de buurt kunnen verbeteren.’

Angst bij ouderen

Vooral bij ouderen heerst de angst dat het ‘dorpse gevoel’ door mogelijke ingrepen zou verdwijnen, vertelt Treffers. ‘Ze maken zich druk om de dagelijkse problematiek als grote hopen afval, geluidsoverlast en veiligheid; er zijn hangjongeren en spanningen tussen buren onderling. Maar ook nieuwe bewoners kennen een eigen soort ‘ongeduld’, meer gericht op de toekomst. Kort door de bocht gezegd verwelkomen zij zo snel mogelijk een Starbucks met latte macchiato's.’ En ook door observaties hoe mensen hun woonomgeving gebruiken, komt veel aan het licht: ‘We zien grote stenen pleinen zonder enkele functie, geen kind dat daar speelt. Net als tuinstoelen in het park door een gemis aan bankjes. Zijn die er wel, dan hebben die vaak geen rugleuning; wat moeten ouderen daarmee?’


Voorbeelden van dagelijkse problematiek.

Van persoonlijke kaarten naar kansenkaart

De interviews en observaties omtrent bestaande buurtdragers zijn per doelgroep vertaald naar persoonlijke kaarten als een mindmap van de buurt, met daarop gevisualiseerd: routes, locatie van vrienden en familie, positieve en negatieve plekken, dagelijkse voorzieningen en horeca en recreatie. Treffers: ‘Wanneer je die kaarten over elkaar heen legt, zie je al snel de overlappende pijnpunten (vuil, geluidsoverlast, verstening), evenals de plekken met potentie. Met name de Couperusstraat biedt kansen, die loopt dwars door de buurt en kan als drager van de buurt gaan functioneren.’


Persoonlijke kaart en kansenkaart - verbinding met de Couperusstraat.

In de eindpublicatie staan aanbevelingen voor gemeente en woningbouwcorporaties hoe de Couperusstraat bestaande en nieuwe buurtdragers aan elkaar kan verbinden. Zo kunnen alle groepen elkaar sneller kruisen, stelt Treffers. ‘Sociale cohesie in de buurt is misschien te hoog gegrepen, maar we kunnen wel publieke familiariteit realiseren. Wat dat is? We zagen iedere dag om 19.00 uur een aantal vrouwen van Turkse komaf op hetzelfde bankje in het park. Elke dag, op hetzelfde moment, kwam een man van in de 70 zijn hond daar uitlaten en maakte een kort praatje. Twee werelden die elkaar doorgaans niet snel ontmoeten in de Couperusbuurt. Die kortstondige ontmoetingen zonder verdere verplichtingen (publieke familiariteit) zorgen voor meer verbinding; zowel sociaal als fysiek.’

LEES DE EINDPUBLICATIE: BUURTDRAGERS IN DE COUPERUSBUURT

Meer informatie

Het project is de eerste verkenning in een langlopend onderzoek naar buurtdragers. Het vormt een waardevolle input voor de planvorming in de ontwikkelbuurten. Het onderzoek is vooral ook een middel om in nadere dialoog met gemeente en corporaties te verkennen naar wat voor soort buurtdragers we eigenlijk op zoek zijn. En waar zouden gemeente en corporaties maar ook andere partijen in moeten investeren in de buurt
Kijk voor meer informatie: projecten Buurtdragers en Ontwikkelbuurten.

Jochem Kootstra's picture #Citizens&Living
Jochem Kootstra, Lecturer at Amsterdam University of Applied Sciences, posted

Klimaatkamer maakt onderzoek mogelijk bij -20 tot +60 graden

Featured image

HvA beschikt over een hands-on faciliteit voor praktijkgericht onderzoek naar materiaaleigenschappen

De eerste onderzoeks- en onderwijsactiviteiten zijn gestart in de nieuwe klimaatkamer van de Hogeschool van Amsterdam (HvA). In deze faciliteit kunnen studenten en docenten materialen testen onder extreme klimaatomstandigheden, zoals isolatiepanelen van zeewier en speciale straatstenen. Zo komen zij meer te weten over bijvoorbeeld het verouderingsproces en de thermische eigenschappen. ‘Wij konden onderzoek doen tijdens zeldzaam warme dagen zonder daar een hele zomer op te hoeven wachten.’

Nog nooit gehoord van een klimaatkamer? ‘Denk aan een grote vriescel die je ook kunt verwarmen’, legt beheerder Dirk Hekman uit. ‘Onze kamer van de HvA, Faculteit Techniek, is twee bij drie meter groot. De temperatuur gaat van – 20 tot + 60 graden. Ook de luchtvochtigheid is in te stellen. In de kamer past apparatuur voor proefopstellingen. Studenten en HvA-medewerkers kunnen er eigenschappen testen van systemen en materialen onder verschillende weersomstandigheden. Denk bij dat laatste bijvoorbeeld aan vormbehoud, rendement en slijtage.’

Next level experimenten

De eerste studenten en onderzoekers hebben de klimaatkamer inmiddels in gebruik genomen. Zoals een groep afstudeerders van de opleiding Built Environment. Zij onderzoeken de technische kwaliteiten van ecologische bouwmaterialen. Wat is de isolerende werking van een zeewierpaneel? Dirk Hekman: ‘Next level is dat we proeven gaan combineren. Door bijvoorbeeld brandstofcellen in de klimaatkamer te plaatsen zodat we kunnen experimenteren met deze technologie onder verschillende omstandigheden. Zo is bij de waterstofauto van Clean Mobility van de Faculteit Techniek gebleken dat prestaties teruglopen bij hoge temperaturen. De klimaatkamer biedt de mogelijkheid dit verder te onderzoeken.’


Onderzoek met zeewier-isolatieplaten in de klimaatkamer.

Onderzoek naar de ZOAK

Onderzoekers van Centre of Expertise Urban Technology onderzochten met student Tim Friso Lodewijk (Minor Klimaatbestendige stad) en ondernemer Rob Alards van TilesystemX (productiebedrijf klimaat adaptieve oplossingen) de eigenschappen van een waterdoorlaatbare klinker, de ZOAK. ‘Dit nieuw ontwikkeld hybride systeem kan regenwater opslaan wat verkoelend werkt tijdens warme periodes’, aldus Alards. De proefopstelling in de klimaatkamer moest bewijzen of dit ook echt zo werkt.

Student Lodewijk: ‘We hebben in de klimaatkamer bekeken hoe de klinker voor verkoeling kan zorgen tijdens warme dagen/nachten en wat verschillende luchtvochtigheden met het verdampingsproces doen. Het opstellen ging goed, alleen hadden we extra tijd nodig omdat er dingen fout gingen. Dus een tip is om eerst de hele opstelling al een keer te testen voor je deze opbouwt in de klimaatkamer. Dan haal je direct de juiste informatie en data op.’


De klimaatkamer in gebruik door studenten.

Toegepaste techniek

De klimaatkamer is geselecteerd door de studio Straat van de Toekomst van de Faculteit Techniek. Voormalig kwartiermaker van de studio, Bart Kramer-Segers: ‘Het is een mooi voorbeeld van toegepaste techniek. De kamer biedt hands-on faciliteiten die goed passen bij het praktijkgerichte onderzoek van hbo’s. Er zijn verschillende soorten klimaatkamers, van klein en eenvoudig tot high-end. Wij wilden een breed inzetbaar instapmodel om te leren ‘klimaatkameren’. ’

Interesse in de klimaatkamer?

De klimaatkamer is beschikbaar voor studenten, onderzoekers en docenten. Neem voor informatie over de voorwaarden, mogelijkheden en planning contact op met Dirk Hekman: d.i.hekman@hva.nl

Meer informatie:

Jochem Kootstra's picture #CircularCity
Eline Meijer, Communication Specialist , posted

Metropolitan Mobility Podcast | Why are Milan's children playing on the street again? 

Featured image

Demetrio Scopelliti (Director of Urban Planning and Public Space, city of Milan) speaks with Geert Kloppenburg and Chris Bruntlett (Dutch Cycling Embassy) about the Piazze Aperte and Strate Aperte Plan that changed the streets and squares of Milan.

In the podcast they talk about:
• How introducing a ping pong table brings people together;
• How you (urban) plan for the unexpected;
• How the city of Milan built 60 kilometers of cycling track in a year.

And see a short video of the project

Interested in more best practices in EU cities? Register here for the Celebrating Cycling Cities event 1st of June, with Stientje van Veldhoven and Frans Timmermans!

Eline Meijer's picture #Citizens&Living
Tom van Arman, Director & Founder at Tapp, posted

Marineterrein smart data shows our Corona curfew behavior

Featured image

Wednesday was the official end of the Avondklok curfew in the Netherlands. Since 22 January 2021 the royal Dutch government issued a 9pm curfew to combat the third wave of the corona virus. The AD.nl reports that over these last 3 months, the dutch police have issued more than 95,000 fines for violating curfews.

Out of curiosity, I looked at the DrukteMeter 3 month Avondklok period to see if the Marineterrein community actually adhered to the national curfew.

The data says: yes, we did!

The table in the picture above illustrates that there are little to no people on the Marineterrein between the hours of 9 and 6am. Each night, activity on the Marineterrein stops, or flatlines just before 9pm (and 10pm as of 01 April). These insights tell us that we were all home in time and avoided curfew penalties and fines.

The Marineterrein DrukteMeter (or busyness-meter) anonymously counts the number of people in and around the innovation campus in order to keep the Marineterrein livable - especially during the Corona pandemic. This summer we’ll be using the DrukteMeter to visualize the safe and responsible transition into the New Norm and measuring the post pandemic “PULSE” of Amsterdam most popular destinations.

Tom van Arman's picture #Citizens&Living
AMS Institute, Re-inventing the city (urban innovation) at AMS Institute, posted

How Strandeiland IJburg democratically develops in a green, social and sustainable island

Featured image

Strandeiland is the newest artificial island in the IJburg archipelago in the IJmeer, on the east side of Amsterdam. The island is currently being constructed. With 8,000 homes, Strandeiland is one of the largest future urban districts in Amsterdam.

Involving citizens in urban development processes
How can citizens gain more control and ownership in the development of urban areas? To make the process of shaping the development plans of Strandeiland more democratic, the DemoS project was launched in October 2018.  DemoS – democratic Beach Island – is part of the Participation Plan for this area and has been running for two years.

The Strandeiland project leader, municipal innovation team (CTO), the local municipality (Stadsdeel), three IJburg residents, researchers, and students of MSc MADE participated in the living lab project DemoS from 2018 -2020.

The aim of the participation trajectory was threefold:

  1. To set up a novel way of collaboration between civil servants and citizens around the participation processes of the design and development of Strandeiland.
  2. To share the gained insights transparently to inspire other citizens and civil servants.
  3. To grow a community of potential future Strandeilanders.

The participation team was loosely established on the principles of a living lab with the innovative focus on making city-making processes more inclusive and democratic. This is the first time in Amsterdam that civil servants and citizens work together in this formal agreement whereby citizens are engaged in creating the participatory processes. Continue reading about the results >>

AMS Institute's picture #Citizens&Living
Liza Verheijke, Community Manager at Amsterdam University of Applied Sciences, posted

NEW EUROPEAN BAUHAUS PARTNERSHIP FOCUSES ON A SUSTAINABLE FUTURE

Featured image

The Amsterdam University of Applied Sciences (AUAS) has become an official partner of the European Commission's New European Bauhaus (NEB) initiative, which aims to transform the European Commission's sustainability agenda into real solutions that contribute to a sustainable and inclusive society. This partnership is coordinated via the AUAS’s Centre of Expertise for Creative Innovation (CoECI), a collaboration between four Amsterdam-based higher education institutions that is headed by AUAS. By participating in this initiative, AUAS and CoECI will focus on helping to create a sustainable and inclusive society through creative innovations with a broad network of partners.

New European Bauhaus stems from the Horizon 2020-funded European Green Deal, the latter of which aims to accelerate Europe's recovery from the coronavirus crisis by turning green challenges into innovation opportunities. Within the Green Deal, AUAS is already working on various project proposals with international partners that aim to help create a climate-neutral Europe by 2050 via our collaborative applied research. These EU initiatives align well with our new 3D strategy at the Amsterdam University of Applied Sciences, which prioritises sustainability as one of the three key domains for our institution in the years ahead, alongside diversity & inclusion, and digitalisation.

Beautiful, sustainable, together

Via the motto ‘beautiful, sustainable, together’, AUAS partners with New European Bauhaus New European Bauhaus (NEB) draws inspiration from Bauhaus movement 100 years ago and the belief that design can be a force for societal progress. To quote the project: “We want to create a design movement integrating three dimensions: sustainability (including circularity), quality of experience (including aesthetics) and inclusion (including affordability). Showing that creativity is in finding affordable, inclusive and attractive solutions for our climate challenges.”

The interdisciplinary nature of the initiative presents an excellent opportunity for the entire AUAS, and the creative sector in particular, to participate and help shape the future. CoECI supports this plan and, together with its network of partners both inside and outside the AUAS, will use its imagination and develop innovative concepts that contribute to the sustainable transition.

Activities

In the coming months, CoECI will join other partners in the Netherlands and Europe to discuss ideas for a sustainable future and how the creative sector can contribute to it. It will also review how faculties across the AUAS can collaborate on this great challenge from their own areas of expertise: from social questions and technical innovations to design perspectives.

CoECI brings together creative businesses, citizens, science and education in the Netherlands and Europe, to collectively create proposals and ideas for a sustainable Europe. The NEB initiative is now in the 'Design phase' and will kick off the 'Deliver phase' in September 2021. The AUAS hopes to be selected for this, which would see it set up and implement collaborative pilot projects. This will be followed by the 'Disseminate phase'. More information, including about the activities, will soon be available on the CoECI website (currently only available in Dutch).

Contact

Mareile Zuber, project developer at CoECI and responsible for the European partnership, is the contact person for questions/remarks/ideas and proposals regarding New European Bauhaus. You can reach her directly via m.a.zuber@hva.nl.

In addition to coordinating activities for New European Bauhaus, Mareile will focus on building bridges between CoECI/AUAS and other European consortia. This could include, for example, applications to European financing programmes such as Horizon Europe, Creative Europe and Digital Europe.

About the Centre of Expertise for Creative Innovation

The Centre of Expertise for Creative Innovation (CoECI) is the national knowledge and innovation network for the creative industry. CoECI uses art, media, technology and design to create a sustainable and inclusive urban society. These activities contribute to partnerships, both commercial and non-profit, between education and the professional field. In this way, CoECI connects research and talent with companies, social organisations and communities.

CoECI is a partnership coordinated by the Amsterdam Universities of Applied Sciences with three other institutions: the Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten (AHK) and Hogeschool Inholland (founding partners); as well as the Gerrit Rietveld Academy, which joined the collective in 2019. This collaboration was originally launched under the name Amsterdam Creative Industries Network (ACIN). CoECI covers the entire chain of artistic innovation: from experimental research to concrete interventions.

More information about New European Bauhaus is available via the website of the European Commission.

Liza Verheijke's picture #Citizens&Living
Jochem Kootstra, Lecturer at Amsterdam University of Applied Sciences, posted

Effectief groen voor klimaatadaptatie in de stad

De HvA start onderzoek naar concrete handvatten voor klimaatbestendig en verkoelend stedelijk groen

Een groene stad is niet automatisch een klimaatbestendige stad. Groen is wel de meest effectieve maatregel tegen hittestress en kan bijdragen aan waterbestendigheid. Mits de inrichting hierop is ontworpen. Samen met Wageningen University & Research (WUR) en ontwerpbureau Niek Roozen onderzoekt de Hogeschool van Amsterdam (HvA) hoe een groene straatinrichting het meest effectief is voor verkoeling in verschillende wijktypen.

Wijktypen groen

Een belangrijk praktisch aspect van het onderzoek is het waterverbruik van groen voor koeling, in samenhang met de opbouw van de bodem en de benodigde buffercapaciteit. Maar een duidelijk stappenplan hiervoor mist, stelt Jeroen Kluck, lector Water in en om de stad. ‘We krijgen vaak vragen over welk type groen het beste is tegen en bij klimaatverandering. Dit project helpt daar antwoord op te geven. Wij ontwikkelen concrete handvatten voor ontwerp, aanleg, inrichting en beheer van klimaatbestendig en verkoelend stedelijk groen.’

Vier wijktypen onder de loep

Voor verschillende soorten en ontwerpen van straatgroen onderzoeken wij enerzijds de verkoelende werking en anderzijds de kwetsbaarheid tegen verdroging. Daarbij richten we ons op vier karakteristieke en veel voorkomende wijktypen: het stedelijk bouwblok, de bloemkoolwijk, de volkswijk en een verbindingsweg. Ieder type heeft specifieke fysieke kenmerken zoals bouwhoogte, breedte van de straat en vorm van groene inrichting, welke bepalend zijn voor de mogelijkheden en effectiviteit van een nieuwe groene inrichting. De inzichten verwerken we in praktijkrichtlijnen en sjablonen voor deze wijktypen. Daarnaast werken we aan een nieuwe bomentabel waarin klimaatbestendigheid van typen bomen is verwerkt.

'Als we steden klimaatbestendiger willen inrichten willen we ook weten welk type groen het beste bijdraagt en het beste bestand is tegen die klimaatveranderingen. Super om dit samen met de mensen met groene vingers te onderzoeken' — Jeroen Kluck, lector Water in en om de stad

Interdisciplinaire samenwerking

Het project is een samenwerking tussen de groene sector, ontwerpers, landschapsarchitecten, stadsklimatologen en beheerders van het stedelijk groen. Het project is een mooie aanvulling op het onderzoeksportfolio van het HvA-lectoraat Water in en om de stad en met name de onderzoeken naar het klimaatbestendig inrichten van de stad, het hittebestendig inrichten van de buitenruimte, hittemetingen in de stad en ook het gebruik van wijktypen als basis om klimaatrisico’s en maatregelen te structureren.

Meer informatie?

Houd de projectpagina van 'Effectief groen voor klimaatadaptatie in de stad' in de gaten voor alle ontwikkelingen.

Jochem Kootstra's picture #Citizens&Living
Jochem Kootstra, Lecturer at Amsterdam University of Applied Sciences, posted

Nooit te laat om te leren over het klimaat

‘We moeten en kunnen in Amsterdam meer ruimte geven aan klimaatadaptatie!’ Eerste Leertraject Klimaatadaptatie van Urban Technology met gemeente Amsterdam en Waternet is afgerond.

Van overstroomde straten tot dorre parken, klimaatverandering is steeds duidelijker zichtbaar in de stad. Hoe kunnen we onze steden daar tegen weren en klimaatadaptief (her)inrichten? Ruim 30 medewerkers van gemeente Amsterdam en Waternet namen deel aan het eerste Leertraject Klimaatadaptatie van lectoraat Water in en om de stad (HvA Centre of Expertise Urban Technology). ‘Veel geleerd over een integrale aanpak van maatregelen die voor meerdere klimaatthema’s tegelijk werken.’

Leertraject Klimaatadaptatie

Het Betondorp in Amsterdam maakt haar naam waar: veel steen, verharding en wateroverlast als gevolg wanneer er extreme buien plaatsvinden. Maar daar is sinds kort een klimaatadaptieve oplossing voor verzonnen: wadi’s. Regenwater stroomt naar deze verdiepte groene plekken om het op te vangen en langzaam in de bodem te laten infiltreren. Inmiddels heeft Betondorp diverse vegetaties die het stadsdeel een stuk groener maken.

Van steen naar groen

Betondorp is een voorbeeld waar de Nieuwezijds Voorburgwal vooralsnog jaloers op is. Deze grote straat, die loopt van Spuiplein tot Station Amsterdam Centraal, moet opnieuw ingericht worden, vertelt Lisette Klok, docent-onderzoeker van de HvA en Leertraject Klimaatadaptatie. ‘Het is een verharde omgeving met veel schaduw, waar we meer groen kunnen creëren om ruimte te geven aan klimaatadaptatie.’ Het is een van de vele praktijkcases die ruim 30 professionals van de gemeente Amsterdam onder de loep namen op de klimaatthema’s waar we door klimaatverandering vaker mee te maken krijgen; wateroverlast, hitte, droogte en waterveiligheid.

Brede insteek voor integrale aanpak

De thema’s van het leertraject helpen om kennis over klimaatverandering te verbreden, om tot een integrale aanpak te komen bij de gemeente en Waternet, vertelt Alice Driesen, deelnemer en mede-organisator van het leertraject (werkzaam bij afdeling Ruimte en Duurzaamheid). ‘Ik werk nu aan Amsterdam Rainproof , een programma gericht op het regenbestendig inrichten van de stad. Dus kennis over wateroverlast had ik wel. Maar de effecten van hitte en droogte in de stad, hoe dat in kaart te brengen en welke oplossingen, risico's en kosten er zijn? Dat was nieuw voor mij. Bij de gemeente willen we alle klimaatproblemen in een stadsgebied tegelijk kunnen aanpakken.’

Driesen onderzocht met haar leertrajectgroep de effecten van klimaatverandering op straatniveau in het Oostelijk Havengebied van Amsterdam. Zij keken naar stresstestkaarten  om te achterhalen wat er precies speelt in het gebied, vertelt Driesen. ‘Is het gebied gevoelig voor hittestress, hoe is de bodemopbouw, hoe zijn de grondwaterstanden? We verbinden bestaande databronnen aan elkaar voor een completer beeld, zoals peilbuismetingen voor de grondwaterstanden om te achterhalen of er risico is op paalrot bij oude panden. Vervolgens koppelen we er concrete maatregelen aan. In onze diverse leertrajectgroep, van stedenbouwkundigen en ontwerpers van de openbare ruimte tot maaiveldwerkvoorbereiders en assetbeheerders, konden we elkaars expertises bundelen en tot integrale oplossingen komen.’

Klimaat Amsterdam
Voorbeeld probleem case Oostelijk Havengebied, Amsterdam

Klimaat Amsterdam Piethein
Voorbeeld oplossing case Oostelijk Havengebied, Amsterdam

Deltabeslissing ruimtelijke adaptatie zet druk

Van droogte tot wateroverlast, het speelt niet alleen in Amsterdam. De deltabeslissing Ruimtelijke adaptatie van de overheid stelt daarom dat heel Nederland in 2050 waterrobuust en klimaatbestendig is ingericht. Gemeenten, waterschappen, provincies en het Rijk moeten er samen voor zorgen dat schade door hitte, wateroverlast, droogte en overstromingen zo min mogelijk toeneemt. Dat is een grote opgave, stelt Klok. ‘Klimaatadaptatie is voor velen een nieuw onderwerp en dus nog niet zo vanzelfsprekend. Dat geldt ook voor de professionals bij de gemeente en Waternet. De noodzaak is hoog. Het klimaatbestendig inrichten van steden moet normaal worden, en wij moedigen dat met ons Leertraject Klimaatadaptatie aan. Vanwege succes gaan we binnenkort een tweede traject starten!’

‘Nog een leuk feitje’, sluit Klok enthousiast af, ‘is dat de opzet van het leertraject bijna één op één is overgenomen uit onze minor Klimaatbestendige stad die veel studenten trekt, ook buiten de HvA. Dezelfde docenten geven nu ook ‘college’ aan de professionals van die meedoen aan het Leertraject Klimaatadaptatie. Het is natuurlijk nooit te laat om te leren over het klimaat!’

Meer informatie Leertraject Klimaatadaptatie

Het Leertraject Klimaatadaptatie van lectoraat Water in en om de stad van Centre of Expertise Urban Technology heeft tot doel het kennispeil op het gebied van klimaatadaptatie binnen de gemeentelijke organisatie te versterken en beter te borgen. Na vijf cursusdagen, online excursies, praktijksessies en groepswerk aan weekopdrachten voor een klimaatadaptief ontwerp van een projectgebied zijn de deelnemers op de hoogte van de laatste ontwikkelingen en wetenschappelijke inzichten in de diverse klimaatadaptatiethema’s. En weten zij hoe ze met deze kennis de juiste maatregelen kunnen treffen in de openbare ruimte.

Jochem Kootstra's picture #Citizens&Living
Jochem Kootstra, Lecturer at Amsterdam University of Applied Sciences, posted

'Pathways of hope' in onze publieke ruimte

Haastig zijn afgelopen jaar interventies in de publieke ruimte ontwikkeld en toegepast om de verspreiding van Covid-19 tegen te gaan. Hoe kunnen deze tijdelijke maatregelen in de  openbare ruimte de structurele veerkracht van de buurt versterken?

Covid-19 maakte duidelijk hoe belangrijk onze gedeelde publieke ruimte is. Haastig werden afgelopen jaar interventies in de publieke ruimte ontwikkeld en toegepast om de verspreiding van Covid-19 tegen te gaan. Met stickers, hekken, geverfde cirkels, verkeersborden en digitale apps waarop op afstand de drukte in de stad af te lezen valt werd geprobeerd om stadsbewoners te verleiden tot social  distancing. Al snel werden deze preventieve maatregelen vergezeld van nieuwe praktijken. Parkeerplaatsen  boden  tijdelijk  ruimte aan groen en  houten vlonders waarop de binnenstedelijke horeca en winkels hun werk in de buitenlucht konden voortzetten.

Covid-19-interventie
Foto: Ethan Wilkinson

Frank Suurenbroek, lector Bouwtransformatie van Centre of Expertise Urban Technology, en Martijn de Waal, lector Civic Interaction Design van Faculteit Digitale Media & Creatieve Industrie, over hun project 'Covid-19: Van preventie naar veerkracht'. Dit artikel is eerder gepubliceerd in HvA-magazine 'Bewogen Stad: Leren in crisistijd'.

Daarnaast  toonden  activiteiten die normaal achter gesloten deuren plaatsvinden zich plots in de buitenruimte.  Gebruikers van  shisha-lounges nestelden zich  op stoeltjes voor de deur, sportscholen  gingen lesgeven  in de open lucht. Ook ontsproten er nieuwe  sociale initiatieven zoals huiswerkklasjes  in buurtcentra. Covid-19  leidde zo  ook  tot een experiment  in  het gebruik en de betekenis van onze gedeelde publieke ruimtes.  

Van preventie naar veerkracht?

We weten echter nog weinig  over  de  variëteit  aan  preventieve  interventies  in de  publieke ruimte, hun werking en vooral ook de manier waarop die tijdelijke maatregelen ook de structurele veerkracht in buurten kunnen versterken. Afgelopen september kregen we een ZonMW-subsidie toegekend om dit te onderzoeken:  Hoe kunnen ontwerpinterventies voor de 1,5 meter-samenleving in de publieke ruimte op buurtniveau ook bijdragen aan het versterken van maatschappelijke en ecologische veerkracht? Veerkracht gaat hierbij over de kwaliteit die de leefomgeving nu biedt, alsmede over de capaciteit in de omgang met de meer structurele sociale  en ecologische uitdagingen van onze steden.  

Delen gedurende de uitvoering

Covid-19 vraagt ook om snel handelen. Een centrale rol in ons project speelt de Community of Practice. Vijf gemeenten, twee woningbouwcorporaties, het PBL, ontwerpbureau UNStudio, social  engineeringbureau The Beach, WandelNet en Pakhuis de Zwijger alsmede meerdere specialisten vanuit de  HvA hebben zich in dit project verenigd. Covid-19 stopt bovendien uiteraard niet bij de landsgrenzen. Naast de Nederlandse partners heeft zich  ook een kring van internationale  kennisinstellingen aan het project verbonden: Harvard in de VS, The Bartlett School in Londen, University of Sydney en in Italië het netwerk City Space Architecture. 

Preventieve ingrepen begrijpen

In de wetenschappelijke literatuur rondom veerkracht valt het handelen in crises uiteen in resisting  (weerstand bieden), adapting  (aanpassen), restoring  (herstellen)  en  transforming.  

Onderscheid in vier soorten handelingen in crisistijd

De preventieve maatregelen rondom Covid-19 passen overwegend in de categorieën resisting en adapting. Het gaat daarbij om tijdelijke oplossingen voor de problemen die nu spelen.  Denk aan het plaatsen van hekken, het  tijdelijk gebruik maken van parkeerplaatsen voor horeca en andere functies die niet langer binnen kunnen functioneren.  Tegelijkertijd  bieden deze ingrepen mogelijk ook de potentie voor meer  transformatieve  keuzes. 

Zo zien  we een aantal steden (Parijs, Milaan, New York) de crisis  aangrijpen  om een  al langer levende  mondiale  visie in wording te versnellen  om steden leefbaarder en inclusiever te maken.  Deze visie raakt aan  abstractere en meer toekomstgerichte perspectieven van veerkracht.  Wat echter ontbreekt is  inzicht hoe de huidige preventieve ingrepen  ook de kansen en potentie van meer structurele transities van de stad  kunnen bewerkstelligen.  


Voorbeelden van Covid-19 interventies in de publieke ruimte

Van resisting naar transforming?

Hoe kunnen die concrete interventies, investeringen en spontane ontwikkelingen die nu voor de resisting en adapting van de pandemie plaatsvinden ook de kiem leggen voor het vinden van oplossingen voor onze grotere sociale of ecologische problemen? Conceptueel: hoe kunnen interventies voor resisting en adapting meteen ook iets zeggen over concrete ontwerpoplossingen voor transforming? Natuurlijk kunnen we met ons project niet meteen al die grote problemen oplossen. Om het concreet te maken focussen we op het schaalniveau van de buurt en hanteren we een research through design-methodiek. Met ons onderzoek willen we niet voorschrijven hoe het moet, maar voorbeeldstellend en onderbouwd in beeld brengen hoe dat kan. Wat leren we van de Covid-19-interventies in de publieke ruimte om ook de veerkracht te versterken?


Voorbeelden van leerzame niet-Covid-gerelateerde interventies in de publieke ruimte

Dit is de data die we verzamelen:

  • We brengen systematisch in kaart welke interventies in de openbare ruimte zijn ontwikkeld en toegepast ter preventie van Covid-19-besmettingen.
  • We brengen met ons consortium in kaart welke (spontane) initiatieven op buurtniveau zijn ontstaan om de sociale effecten van Covid-19 te pareren.
  • Daarnaast verzamelen we de verschillende typen concrete ingrepen die los van Covid-19 al bestaan om ook in sociaal-economisch kwetsbare buurten te werken aan klimaatverandering en leefbaarheid.

Deze data levert twee inzichten op. Het laat zien wat voor specifieke 'schade' Covid-19 heeft veroorzaakt, welke tekortkomingen aan het licht zijn gekomen en welke andere oplossingen dan gebruikelijk zich aandienden. Daarnaast levert de analyse van deze concrete sets interventies zicht op hun werkzame bestanddelen. Deze beschouwen we als de ‘bouwstenen’ en programma’s van mogelijkheden voor het research through design-deel van ons onderzoek. De ontwerp- en sociaalengineeringbureaus in ons consortium gaan met deze set ontwerpend onderzoekend verkennen hoe een nieuwe combinatie van deze bouwstenen tot ingrepen leiden die en preventief en transformatief zijn.

De coronacrisis hopen we daarmee niet alleen als een snel achter ons te laten situatie te beschouwen, maar ook als een natuurlijk experiment waarin nieuwe paden voor de toekomstige stad ontdekt kunnen worden. En hoe eerder we die in beeld kunnen brengen, hoe sneller we ook al gedurende de pandemie van onderop aan de structurele versterking van onze stad kunnen werken.

HvA-magazine Bewogen Stad: Leren in crisistijd

Bewogen Stad is een reeks van digitale tijdschriften over maatschappelijke kwesties in de Amsterdamse regio. Hier deelt Centre of Expertise Urban Governance en Social Innovation met een breder publiek waar HvA mee bezig is en biedt zij een plek voor verschillende geluiden uit het maatschappelijke debat. Lees het volledige magazine.

Jochem Kootstra's picture #Citizens&Living
Jennifer Drouin, Community Manager at Amsterdam University of Applied Sciences, posted

Amsterdam Donut Coalitie Meetup #5

Featured image

Op 15 april om 16.00 is het tijd voor de 5e online editie van de Amsterdam Donut Coalitie Meetup. Tijdens de online meetup delen we updates en leren we elkaar kennen. Je krijgt ook de kans om via break-out ruimtes dieper in te gaan op donut thema's (donut bedrijven, donut onderwijs, donut plekken, donut beleid en wetgeving etc). Wil je een steentje bijdragen aan de transitie naar een sociaal rechtvaardige en ecologisch veilige maatschappij? Meld je dan aan via de link.

AGENDA

16.00 Welkom & agenda
16.05 Wat is de Amsterdam Donut Coalitie
16.10 De donut in de gemeente Amsterdam | Salome Galjaard
16.20 Q&A met gemeente Amsterdam en community
16.35 Oproep via Scholars United for a Sustainable Amsterdam
16.40 Break-outs rond donut onderwijs & onderzoek + donut plekken
17.00 Recap Plenair
17.10 Einde

Jennifer Drouin's picture #CircularCity
Zéger Nieuweboer, Founder / Teacher at Learning is growing.nl, posted

YIMBY Arnhem! groeit.

Featured image

Dit voorjaar bouwen de makers van de zorgboerderij Hoeve Klein Mariëndaal in Arnhem-West YIMBY moestuinbakken voor de nieuwe stadsboeren in de wijken Klarendal, Geitenkamp, Presikhaaf, 't Broek en Malburgen van de stad Arnhem.

Angela Jong heeft haar buurtgenoten in de wijk Klarendal warm gemaakt voor het biologische tuinieren in de stad met YIMBY's. "Het komt mooi uit dat de Gemeente Arnhem 50% van de aanschafprijs bijdraagt door de groene subsidieregeling De Eetbare Stad". Bart van Dalsem van de Hoeve Klein Mariëndaal geeft aan: "Door de lokale sponsoring door de bedrijven Welkoop Elst en De Bolster kunnen we de YIMBY;s leveren met biologische moestuinaaarde en biologische zaden"

Zéger Nieuweboer heeft met zijn groene onderwijsbedrijf learningisgrowing.nl al acht jaar ervaring met de begeleiding van YIMBY Arnhem! "In de periode 2013-2020 zie je dat nieuwe stadsboeren starten met een YIMBY moestuinbak en doorgroeien naar een biologische voedseltuin". https://lnkd.in/eYbrQiH
#YIMBY #voordeoogstvanmorgen

Zéger Nieuweboer's picture #Citizens&Living